Kalaallisut

(Atuarfimmi atuartitsissutini atuartitsissutinilu qanitariissuni alloriarfiit siunertaat aamma atuartitsissutit siunertaat kiisalu ilikkagassatut anguniagassat pillugit Namminersornerullutik Oqartussat nalunaarutaanni § 5 tunngavigalugu.)
§ 5. Atuartitsinerup siunertaraa atuartut piginnaasaqalernissaat kalaallisut oqaatsinik allatanillu qularnaatsumik allanngorartumillu paasisinnaanngorlutik aamma erseqqissumik allanngorartumillu oqalussinnaanngorlutik allassinnaanngorlutillu. Atuartitsinerup qularnaassavaa, atuartut oqaatsitigut oqariartaatsitigullu qularnaatsumik tunngavissinnissaat, allatigut atuartitsissutitigut nalinginnaasumillu ilikkariartornerannut tunngaviusussamik.
Imm. 2. Atuartitsinerup kingunerisa ilagissavaat, atuartut inuttut kinaassutsiminnik misiginerisa imminnullu naleqartinnerisa patajaallisarneqarnerat. Atuartitsinerup atuartut misigisaqarnissamut, nalilersuinissamut, eqqarsaatiginninnissamut isummernissamullu kiisalu misigissutsit, misilittakkat, ilisimasat isummersuutillu saqqummiunnissaannut kajumissusiat pisinnaasaallu siuarsassavai.
Imm. 3. Atuartitsinerup atuartut apersuusersuisumik eqqarsarsinnaassusiat patajaallisassavaa aamma oqaatsit allaaserisallu tupigusuutiginnittumik apersuusersuisumillu pissuseqarfiginerisigut inooqatigiinnermut peqataanissaannut piareersassallugit kiisalu atuartut namminneq atugarisaminnut allallu atugarisaannut naleqqiullugu oqaatsinik atuinissaannut kajungilersissallugit.
Imm. 4. Atuartitsinerup atuartut ullutsinni piffissamilu allami kulturikkut oqariartuuteqariaatsit
pillugit ammasumik eqqarsaatiginnittumillu pissuseqarfiginnitsilissavai. Atuartut
atuartinneqarnerisigut kalaallit kulturiannik taassumalu kulturinut allanut ataqateqarnerannik
paasinninnerat ineriartortinneqassaaq. Atuartitsinerup atuartut tamat oqartussaaqataaneranni
kulturikkullu ineriartortitsisarnernut peqataanissaannut piareersassavai.

Siunertaq pillugu oqaaseqaat

Siunertaq ima aaqqissugaavoq: Imm. 1-imi pineqarput kalaallisut atuartitsinermi tunngaviusumik ilisimasassat pisinnaasassallu, Imm. 2-mi pineqarput inuttut kinaassutsip imminullu naleqartinnerup nukittorserneqarneri aammalu nammineq oqaatsitigut ineriartornerup eqqumaffiginera, Imm. 3-mi pineqarput oqaatsit inuit akornanni sakkutut atorneqartarneri Imm. 4-mi pineqarput oqaatsitigut kulturikkullu ataatsimooqatigiinnerup pingaarutai.

Atuartut amerlanerpaartaasa kalaallisut oqaatsit ilitsoqqussaraat, tassuunakkullu atuartut
oqariartaatsimikkut ilisimasamikkullu ineriartornissaannut pingaaruteqarpoq. Kalaallisut
atuartitsissut sakkussaavoq perorsarsimassutsimullu tunngassuteqarluni.
Atuartitsissutip kalaallisut atuartisinerup siunertaa ilikkagassatut anguniagassartalik
naammassiniassavaa, tassuunakkullu meeqqat atuarfiata siunertaanut tapertaassalluni.
Atuartitsissutip qulakkiissavaa atuartut misigisaqarnissaannik, sungiussinissaannik, pisunilu
allanngorartuni oqalunnerit allaatigisallu paasillugillu atornissaannik periarfississallugit. Kalaallisut atuartitsissut atuartitsissutinut allanut sakkussaavoq, saniatigulli perorsarsimassutsimut aamma tunngassuteqarluni. Inuk ataaseq pineqarpoq, atuartoq ataaseq, taassumalu imminut paasinera allanillu peqateqarnera.
Kalaallisut atuartitsissutip atuartut kalaallit oqaasiinik allannermi oqalunnermilu atuinissaanut
paasininnissaannullu kajumissuseqalersissavai. Atuartut allaatigisanik, oqaatsinik
attaveqatigiinnermillu suliaqarnerisigut tamatigoortumik inuttut inerikkiartornerat, kulturikkut
kinaassuseqalernissaat kulturinillu allanik paasinninnissaat aqqutissiuunneqassaaq.
Atuartitsissummi allaatigisanik, oqaatsinik attaveqatigiinnermillu suliaqarnerit qitiupput.
Allaatigisanik, oqaatsinik attaveqatigiinnermillu suliaqarnikkut, atuartullu namminneq suliaminnik takutitsinerisigut, atuartut periarfissinneqartarput namminneq isummaminnik pingaartitaminnillu ineriartortitsillutillu takutitsisarnissaannik. Atuartut oqaloqatigiinnermikkut kulturillu tamatigoortumik takutinneratigut inuttut kulturikkullu kinaassusertik ineriartortissavaat.
Kalaallisut oqaatsit aaqqissuussamik atuartitsissutaassapput, aammalu atuartitsissutini
atuartitsissutinilu qanitariissuni paasissutissanik ujarlernermi sakkutut atorneqassallutik. Taamallu allaatigisat tusagassiuutillu kalaallisoortut atuartitsissutini allani atorneqartarnissaat
pissusissamissuussaaq.
Atuartut kalaallit oqaasiinik suliaqarneq atuinerlu sungiusimassavaat, aamma atuartitsinerup
avataani, taamaalillutik avatangiisit oqaatsit attaveqaatitut sakkutullu atornissaanik periarfissiinerat atorluassavaat.

Naliliineq tassaavoq ilikkagassatut anguniagassat aallaavigalugit atuartut ulluinnarni atuarnerminni pissarsiaannik ingerlaavartumik naliliisarneq, ikorfartuineruvoq isumassarsiornarlunilu.
Atuartut ulluinnarni assigiinngitsorpassuartigut nalilerneqarsinnaapput. Naliliineq pitsaasarpoq atuartitsinermi siunertaq atuartunut aammalumi angajoqqaanut ersarikkaangat. Ilaatigut piariikkat inerneri nakkutiginiarlugit nalilerneqakkajunnerusarput. Allatigulli naliliinerit siunissamut ungasinnerusumut isiginiarnerusarput, tassani suliat qangarnisaanerusut nutaanerusullu, suleriaatsit atuartitsinermilluunniit ingerlatsinerit, ukiup alloriarfiulluunniit ingerlanerani piffissamik isumaqatigiissuteqarnikkut sanilliunneqarsinnaasarput. Ulluinnarni piffissallu annertunerusut akuttoqatigiissaarlugit naliliisarnerit pingaaruteqarput. Naliliineq tassaavoq atuartut, angajoqqaat ilinniartitsisullu ataatsimut atuartup ineriartornerata malinnaaffiginissaanut sakkussaq, aammalu atuartup suliaqarnerni, ingerlataqarnerni alloriarfinnilu tamani anguniagassanik angusaqarnissaanik qulakkeerinnittussaasoq.

Qisuariarfiginninneq
Qisuariarfiginninneq tassaavoq atuartitsissummi sulianik sulinerullu ingerlaneranik utertiffiginninneq. Tassani ilinniartitsisumit atuartumuunerusarpoq, atuartulli imminnut aamma qisuariarfigisinnaapput. Qisuariarfiginnittarneq atuartut ataatsimoornerannut iluaqutissartaqarsinnaavoq. Ilinniartitsisup qisuariarfiginninneq atuartitsissummik eqqarsaatersorfiusunngorlugu sinaakkusersinnaavaa.

Qisuariarfiginninneq ima takutinneqarsinnaavoq:
• Suna siunertaava?
• Atuartoq siunertamut naleqqiulluni sumiippa?
• Anguniagassap angunissaanut alloriarnissaq tulleq suua?